21 februari 2015 Emile van den Heuvel

Grondslag Bouwbesluit losgelaten in 2018

Den Haag – Gemeenten mogen vanaf 2018 zelf bepalen hoe duurzaam of energiezuinig er in hun regio gebouwd moet worden. Het plan van de regering is opvallend, omdat de bouwsector hier zich al jaren met succes tegen heeft verzet. 

Met de nieuwe Omgevingswet gaan ook de bouwregels op de schop. De grootste wettelijke megaoperatie in vijftig jaar tijd is nog in volle gang, maar achter de schermen lijken geen taboes te gelden. Niet minder dan 26 wetten worden samengevoegd in de wet die in 2018 ingaat. Verantwoordelijk minister Schultz heeft er haar handen vol aan. Deze week beantwoordde ze dik negenhonderd vragen van Kamerleden, een pakket van 403 pagina’s.

Vrijheid terug
Ook bouwers, architecten, ontwikkelaars en andere bouwprofessionals krijgen te maken met nieuwe juridische kaders. Meest opvallend is de aangekondigde vrijheid die gemeenten na 23 jaar Bouwbesluit terugkrijgen. Waar het Bouwbesluit jarenlang afrekende met lokale bouwverordeningen, krijgen bevlogen wethouders over drie jaar juist ruimte voor maatwerk en lokale ambities terug. Schultz spreekt over een “nieuwe gebiedsgerichte maatwerkmogelijkheid rondom energiezuinigheid en duurzaam bouwen”.

Waar het op neerkomt, is dat gemeenten in aangewezen gebieden strengere energiezuinigheidseisen mogen stellen aan nieuwbouw. Ook als het gaat om de milieuprestaties van bouwproducten, mogen wethouders zelf bepalen hoe hoog ze de lat leggen.

Optoppen
De plannen van Schultz kunnen worden beschouwd als nederlaag van de bouwlobby. Partijen verenigd in het Lente-akkoord (Bouwend Nederland, Neprom, NVB en Aedes) verzetten zich namelijk al jaren tegen gemeenten die het Bouwbesluit willen ‘optoppen’. Zo wilden drie provincies in het noorden (Drenthe, Friesland en Groningen) in 2010 koploper worden op het gebied van energiezuinige woningbouw. Zover kwam het echter nooit: de bezwaarmakers hielpen de ambitie om zeep en vonden gehoor bij de regering.

Minder regels

‘Bouwende’ wethouders krijgen ook meer speelruimte in open erven en terreinen. In deze gebieden mogen zij straks zelf bepalen welke bouwregels zij belangrijk vinden.

De regels in het Bouwbesluit met betrekking tot veiligheid en gezondheid worden beperkt tot aspecten met “significante gevolgen”, en algemene gebruiksregels van bouwwerken tot het aspect “brandveilig gebruik”. Sterker dan nu zullen alle bouwregels uitgaan van een risicobenadering, aldus Schultz.

In perspectief

Overal gelijke bouwregels: dat was het oorspronkelijke uitgangspunt van het Bouwbesluit dat in 1992 het licht zag. Het Bouwbesluit rekende af met de door bouwers en leveranciers gehekelde verschillende lokale technische bouwvoorschriften. De regering laat dat doel met de Omgevingswet die in 2018 in werking treedt deels los. Reden? Er moet meer ruimte zijn voor maatwerk en lokale ambities op het gebied van duurzaam bouwen. Met de energiezuinige woonwijk Nieuwveense landen experimenteert Meppel nu al hiermee binnen de kaders van de Crisis- en herstelwet.

bron: Cobouw